Thứ Năm, 21 tháng 11, 2013

Cậu Bé chăn trâu trở thành đại điền chủ giàu nhất Nam Kỳ.

 
A

Vào thập kỷ 1980, sau khi Công tử Bạc Liêu Trần Trinh Huy qua đời, dòng họ Trần Trinh chính thức khánh kiệt, những đứa con của Công tử Bạc Liêu rơi vào nghèo khổ, có người chạy xe ôm.
Đúng 100 năm trước đó, dòng họ Trần Trinh cũng khởi đầu nghèo khó, ông Trần Trinh Trạch - ba của Trần Trinh Huy - là một cậu bé chăn trâu...
 
 
Chuyện đời Công tử             Bạc Liêu: Cậu bé chăn trâu trở thành đại điền chủ giàu nhất             Nam Kỳ
Bàn thờ vợ chồng Hội đồng Trạch với 2 bức tượng đồng 
vẫn còn nguyên trong khách sạn Công tử Bạc Liêu.
 
Nhờ đâu mà từ một cậu bé chăn trâu để kiếm chén cơm thừa của chủ, Trần Trinh Trạch lại trở thành đại điền chủ giàu nhất Nam Kỳ, để rồi đứa con Trần Trinh Huy có sẵn một núi tiền để ăn chơi vô độ, nổi danh là Công tử Bạc Liêu?
 
“Đái ra quần” vì phải đi học
 
Trong lịch sử khai khẩn vùng đất Nam Bộ, những vùng gần sông biển như Gò Công, Mỹ Tho, Rạch Giá, Hà Tiên được khai khẩn từ rất sớm, trước cả thời nhà Nguyễn. Vùng đất Bạc Liêu mới được khai khẩn từ sau khi thực dân Pháp xâm chiếm nước ta. Cha mẹ của ông Trần Trinh Trạch có mặt trong đoàn người từ miệt Gò Công tới khai khẩn vùng đất Bạc Liêu, được chính quyền thực dân đưa đến vùng đất Cái Dầy lập nghiệp bên một dòng kinh vừa mới được đào đắp.
 
Do đông con, hầu hết còn nhỏ, nên ba má ông Trạch không khai khẩn được nhiều ruộng. Rồi dịch bệnh xuất hiện trong vùng, mấy đứa con liên tục bị bệnh hoạn, họ phải đem cầm cố hết ruộng đất để cứu chữa các con, nên trở thành bần cố nông, không mảnh đất cắm dùi. Vừa lớn lên cậu bé Trạch phải đi ở đợ, chăn trâu ở nhà ông bá hộ trong vùng, hằng ngày được lưng bụng bằng vài chén cơm thừa, ấm lòng bằng manh áo rách của con chủ thải ra.
 
Sau 2 năm chăn trâu, có một việc tình cờ làm thay đổi số phận của cậu bé Trạch. Đó là vào năm 1881, chính quyền thực dân buộc các gia đình bá hộ ở Nam Kỳ phải cho con đi học trường Pháp trong kế hoạch “khai hóa” vùng đất chúng vừa chiếm đóng. Năm ấy cậu bé Trạch lên 8 tuổi, một buổi sáng, khi cậu bé vừa mở cửa chuồng trâu, tháo dây vàm, định dắt trâu ra đồng như mọi khi thì ông bá hộ ngăn lại nói: “Thôi khỏi, mày buộc trâu vô chuồng lại đi, rồi lên nhà trên ông dạy việc”.
 
Cậu bé Trạch rụt rè làm theo, nghĩ rằng mình đã làm điều gì sai quấy nên chủ mới không cho giữ trâu, kêu lên la rầy hay bị đuổi cũng nên. Cậu bé rón rén bước lên nhà trên, nơi mà suốt 2 năm làm mướn ở đây cậu chưa một lần dám đặt chân lên. Ông bá hộ thấy cậu bé đến thì chìa ngay bộ quần áo mới và nói: “Đây là bộ quần áo may cho mày, đi thay đồ đi!”. Thấy bộ đồ trắng tinh như đồ của các con ông bá hộ mặc hằng ngày, cậu bé Trạch ngạc nhiên đứng chết trân. Ông bá hộ nói: “Từ nay mày khỏi chăn trâu, mà đi học thay cậu Hai!”.
 
Vợ chồng Công tử Bạc Liêu.
Vợ chồng Công tử Bạc Liêu.
 
Đến đây, cậu bé Trạch không chỉ đứng chết trân, mà đái ra quần lúc nào không hay. Từ nhỏ tới lớn cậu chỉ biết ở đợ, chăn trâu, một chữ bẻ đôi cũng không đọc được. Còn cậu Hai con ông bá hộ trác tuổi với bé Trạch được học chữ thánh hiền, hằng ngày có thầy đồ tới dạy tận nhà. Bé Trạch quỳ xuống lạy ông bá hộ, vừa khóc: “Ông thương con cho con coi trâu, con không học được đâu ông ơi!”. Thời ấy nhiều người giàu có ở Nam Kỳ tuy buộc phải hợp tác với chính quyền thực dân, nhưng rất ghét Pháp. Họ không muốn cho con đi học trường Pháp, mà ở nhà mời thầy đồ tới dạy học chữ Nho. Để đối phó với chính quyền, ông bá hộ ở Cái Dầy mới nghĩ ra chuyện bắt đứa nhỏ ở đợ, chăn trâu đi học thế. Dù sợ đến đái ra quần, nhưng cậu bé Trạch rồi cũng phải đến trường theo ý chủ.
 
Ngày hôm sau, cậu bé Trạch được gia nhân chở bằng ghe đi đến trường huyện cách đó mấy chục cây số để đi học, sau khi bị ông bá hộ dọa: “Mày học mà không xong, tao đuổi việc, chết đói đó con”. Cứ tưởng đi học thế một hai ngày, chẳng dè ông bá hộ bắt cậu bé Trạch học hoài, ở nội trú luôn ngoài trường huyện. Sau mấy ngày vừa học vừa run, cậu bé Trạch đã sớm thể hiện mình là đứa bé “sáng dạ”, học giỏi, được các thầy khen ngợi, ông bá hộ cũng lấy làm hài lòng. Cậu bé chăn trâu được học tới hết tiểu học, học cả tiếng Tây. Sự đi học nhờ lý do có một không hai ấy như là sự sắp đặt của số phận, để từ đó mà cậu bé chăn trâu vươn lên trở thành đại điền chủ giàu nhất xứ Nam Kỳ.
 
Thầy ký Trạch mê làm giàu
 
Học hết tiểu học, bằng cả chữ quốc ngữ và chữ Tây, Trần Trinh Trạch trở thành một trong số ít người giỏi cả chữ quốc ngữ và chữ Tây trong làng. Nhờ vậy mà ông được gọi ra làm thư ký làng. Từ công việc “biện làng”, thầy ký Trạch được rút lên làm thư ký trên quận, rồi rút lên tỉnh làm ở bộ phận thu thuế điền đất. Đi làm thầy ký, ông Trạch vẫn theo nếp nhà tóc để dài và buộc thành búi, nên mọi người đặt cho ông cái tên là “thầy ký Tó”. Thời ấy năm nào các chủ điền cũng phải lên tỉnh kê khai và đóng thuế ruộng đất, thầy ký Trạch là người luôn tận tình hướng dẫn họ làm việc ấy.
 
Ngôi nhà của Hội đồng Trạch, nay là khách sạn Công tử             Bạc Liêu.
 
Ngôi nhà của Hội đồng Trạch, 
nay là khách sạn Công tử Bạc Liêu.
 
Lúc ấy ở Bạc Liêu có ông bá hộ tên Phan Văn Bì có hàng ngàn hécta đất, ông mỗi năm đôi lượt lên tỉnh sao lục sổ bộ đất đai và đóng thuế điền địa. Thấy thầy ký Tó làm việc có trách nhiệm giúp đỡ mình và mọi người nhiệt tình, ông bá hộ Bì có cảm tình. Một lần, bá hộ Bì mời thầy ký Trạch về nhà chơi và dùng cơm trưa. Trong bữa cơm, ông bá hộ cố ý để cho thầy ký Trạch tiếp xúc với cô con gái thứ tư của mình tên là Phan Thị Muồi.
 
Chuyện gì đến rồi cũng đến, thầy ký độc thân và cô con gái rượu của ông bá hộ giàu nhất làng đã phải lòng nhau. Một đám cưới linh đình kéo dài 3 ngày giữa thầy ký Tó và cô con gái của bá hộ Bì.
 
Đám cưới xong, ông bá hộ Bì kêu thầy ký Trạch nghỉ làm việc vì lương bổng chẳng bao nhiêu, lại mang tiếng đi làm cho Tây. Ông bá hộ cho vợ chồng thầy ký Trạch mấy sở đất và cho vốn canh tác. Chỉ sau mấy mùa lúa trúng, vợ chồng ông Trạch phất lên thấy rõ, cất nhà đàng hoàng, mua sắm thêm ruộng. Không biết nhờ đâu mà một người xuất thân “bần cố nông” như Trần Trinh Trạch lại có tài năng thiên bẩm và sự đam mê làm giàu hơn người. Có chút chữ nghĩa, từng làm việc nhà nước, nay lại có chút vốn trong tay, thầy ký Trạch đăng ký đấu thầu và đã trúng thầu quản lý sở cầm đồ (Mont de Piété) của nhà nước.
 
Thời ấy chính quyền thuộc địa không cho tư nhân mở tiệm cầm đồ, mà nhà nước giữ độc quyền, nhờ vậy mà một mình thầy ký Trạch nắm độc quyền hoạt động cầm đồ ở tỉnh Bạc Liêu. Cũng nhờ kinh nghiệm và quen biết từ những năm đi làm thầy ký cho Tây, ông Trạch lại trúng thầu quản lý hãng rượu Bình Tây, độc quyền phân phối rượu ở Bạc Liêu. Tất cả những thứ đó đã làm cho vợ chồng ông Trạch giàu có, vượt ra ngoài phạm vi của một làng, một huyện. Nhưng chính sáng kiến của ông Trạch trong việc vay tiền Chà Sết-ty trên Sài Gòn về cho dân chúng ở Bạc Liêu vay lại, mới làm cho sự giàu có của ông Trạch bắt đầu được cả tỉnh Bạc Liêu biết đến. Ông vay tiền của nhà nước ở Sài Gòn với lãi suất thấp, đem về Bạc Liêu cho tá điền vay lại “ba phân lời” lấy chênh lệch.
 
Trong khi vợ chồng ông Trạch ngày càng ăn nên làm ra, thì các đứa con còn lại của ông bá hộ Bì (anh chị em vợ của thầy ký Trạch) lại mê cờ bạc, rượu chè, lâm vào nợ nần, phải bán dần đất để ăn chơi tiếp. Họ không bán cho người ngoài, mỗi khi có chuyện cần tiền là họ chạy tới vợ chồng thầy ký Trạch. Cứ vậy, hàng ngàn hécta ruộng ông bá hộ Bì chia cho cả chục đứa con lần lượt vào tay của vợ chồng đứa con thứ tư. Ông bá hộ Bì tuy có buồn khi các con bán hết đất đai, nhưng cũng tự an ủi vì đất không lọt ra người ngoài, mà vào tay vợ chồng cô Muồi con ông.
 
Thâu tóm hàng trăm ngàn hécta đất
 
Độc quyền cầm đồ, độc quyền phân phối rượu, độc quyền cho vay..., gia đình Trần Trinh Trạch phất lên như diều gặp gió. Nhưng chỉ đến khi ông Trạch trúng thầu giành quyền cung cấp muối cho cả Nam Kỳ thì sự giàu lên của ông mới nhanh như phi mã. Có tiền, ông thâu tóm thêm đất đai trong vùng, bằng cả mua bán sòng phẳng và ép buộc những người yếu thế. Cứ thế, đất đai của gia đình Trần Trinh Trạch cứ nới rộng mãi.
 
Vào thập niên 1930 -1940, ông Trần Trinh Trạch đã sở hữu tổng cộng gần 200.000 hécta ruộng trồng lúa và làm muối ở Bạc Liêu và vùng lân cận. Thời ấy, nếu có ai đề nghị ông Trạch đem cơ ngơi của ông để đổi lấy vùng đất mà ngày nay là nước Singapore giàu có, chắc chắn ông sẽ lắc đầu từ chối. Diện tích đất mà ông Trạch sở hữu vào lúc cực thịnh rộng gấp 3 lần nước Singapore, đất đai ở Bạc Liêu vào thời đó cũng tốt hơn nhiều so với vùng đất ven biển của nước Singapore.
 
Có tiền, có ruộng đất cò bay thẳng cánh, ông Trần Trinh Trạch cho xây ngôi nhà đẹp nhất miền Tây lúc đó (giờ là khách sạn Công tử Bạc Liêu, thuộc Cty Du lịch Bạc Liêu). Ngôi nhà do kỹ sư người Pháp thiết kế, có hai tầng, hai đại sảnh. Toàn bộ vật liệu xây dựng ngôi nhà đều được chở từ Pháp sang, các đồ trang trí bên trong ngôi nhà được nhập cảng từ Ý và Hoa Kỳ. Toàn bộ các đồ sứ, đồ gỗ lại được đưa từ Trung Hoa sang. Từ đó đến nay, gần một thế kỷ qua, căn nhà gần như vẫn giữ được những nét cơ bản của nó.
 
Năm 2003, Cty Du lịch Bạc Liêu đã đầu tư tu sửa căn nhà và đưa vào kinh doanh văn hóa, du lịch, làm khách sạn “Công Tử Bạc Liêu”. Căn phòng của Công tử Bạc Liêu ở ngày trước (phòng 101) muốn thuê phải đặt trước từ 7-10 ngày, vì phòng này lúc nào cũng có khách, phần đông là Việt kiều. Tuy nhiên do qua nhiều giai đoạn lịch sử mà vật dụng trong gia đình đã thất lạc rất nhiều, nhưng với những gì còn sót lại và được bảo quản như hiện nay cũng đủ nói lên được sự giàu có của gia đình ông Hội đồng Trạch lúc bấy giờ.
 
Hiện nay, cơ quan có trách nhiệm vẫn còn để một gian thờ vợ chồng ông Trần Trinh Trạch trong khách sạn Công tử Bạc Liêu như là cách người đời sau ghi ơn những người có công xây dựng nên tòa nhà đồ sộ và tuyệt đẹp này. Đó cũng là cách để ngành du lịch Bạc Liêu thu hút du khách. Trên bàn thờ vẫn còn 2 pho tượng đồng bán thân của ông Trạch và vợ, do một nhà điêu khắc từ Thụy Sĩ tên là Bernard chế tác vào năm 1933 vào dịp mừng “đáo tế” ông Hội đồng Trạch. Một tháng trước ngày mừng thọ này, cậu Ba Huy mời hẳn một điêu khắc gia lừng danh bên Thụy Sĩ sang Bạc Liêu để thực hiện 2 bức tượng bán thân kích thước cỡ người thật cho ông bà Hội đồng Trạch. Điêu khắc gia Bernard ở lại Bạc Liêu đúng 1 tuần lễ, làm việc với mỗi “người mẫu” 3 ngày để đo ni tấc, phác họa thần sắc...
 
Xong, ông mang tất cả về Thụy Sĩ để mấy tháng sau trở lại Bạc Liêu với 2 chiếc thùng gỗ được bảo quản cẩn mật. Cậu Ba Huy đã làm một nghi thức đón nhận 2 bức tượng đồng thật hoành tráng, giống như nghi thức dành cho các danh nhân, nguyên thủ quốc gia, với hàng trăm khách mời là những quan chức trong vùng, những hào chủ có tiếng đến dự tiệc, tất nhiên là có cả cánh nhà báo. Sau diễn văn khai mạc do chính cậu Ba Huy đọc nói về công ơn cha mẹ, ông mời lần lượt ông rồi bà Hội đồng Trạch lên kéo tấm vải điều đỏ thắm phủ bức tượng trong tiếng vỗ tay vang dội của quan khách.
 
Linh cảm ngày khánh kiệt
 
Chiến tranh thế giới lần thứ nhất bùng nổ bên trời Âu, tại An Nam thuộc địa, chính quyền thực dân Pháp giương lên khẩu hiệu “Rồng Nam phun bạc diệt Đức tặc” để kêu gọi giới điền chủ ủng hộ tiền bạc cho “mẫu quốc” trong cuộc chiến tranh Đức - Pháp. Ông Hội đồng Trạch vốn thừa tiền của đã “mua” chút công danh cho gia tộc bằng cách ủng hộ cho chính quyền Pháp một số tiền khá lớn. Số tiền ấy tương đương với khoảng 10 ngàn lượng vàng lúc bấy giờ (gần 400kg vàng). Chính quyền Pháp sau đó đã “ghi công” ông Trần Trinh Trạch bằng cách “ân thưởng Ngũ đẳng Bội tinh” (Légion d’honneur). Chính quyền thực dân cũng thu xếp cho ông Trạch đắc cử vào Hội đồng Tư vấn Mật viện, nên ông mới có danh xưng “Hội đồng Trạch”.
 
Suốt cuộc đời ông Trần Trinh Trạch đã dùng bao thủ đoạn để làm giàu, để thu gom hàng trăm ngàn hécta đất đai ở xứ Bạc Liêu và vùng lân cận. Lúc tuổi đã già, ông Trạch như linh cảm hậu vận không mấy sáng sủa của dòng họ Trần Trinh, nên ông quay sang làm từ thiện để “tích đức” lại cho cháu con. Vào các dịp mừng thọ 50 tuổi (1923), 60 tuổi (1933) và 70 tuổi (1943), ông Trạch đều mở hầu bao ra để phân phát tiền của, lúa gạo cho người nghèo. Ông cũng cho xé hết giấy nợ của các tá điền, vì vậy cứ đến dịp mừng thọ của Hội đồng Trạch là cả vùng Bạc Liêu mừng như trẩy hội.
 
Ông Trạch cũng ủng hộ những khoản tiền lớn để làm từ thiện trên phạm vi cả nước. Một nhà nghiên cứu người Pháp tên là Pierre Procheux đã viết về ông trên một tờ báo Pháp như sau: “Phần lớn các điền chủ lớn ở Nam Kỳ có hành vi giống như các nhà phú thương và ngân hàng Châu Âu thời Trung cổ hay là các đại gia Mỹ thuộc nhóm Big Business tự thấy có nghĩa vụ trích một phần tài sản giúp những kẻ thiếu may mắn đồng thời tham gia công cuộc xây dựng xã hội. Ông Trần Trinh Trạch nổi tiếng nhất về các đóng góp xã hội của ông như xây cất Cư xá Đại học Đông Dương ở Hà Nội và vận động lạc quyên giúp quỹ cứu trợ Pháp quốc”.
 
Gia tộc Trần Trinh làm lễ thượng thọ cho ông Hội đồng Trạch rất lớn vào năm 1943, như thể họ linh cảm một kết cục sắp xảy ra, mặc dù lúc đó ông Trạch vẫn còn khỏe mạnh. Sau lễ thượng thọ, ông Trạch kêu con trai là Công tử Bạc Liêu Ba Huy đích thân lái chiếc Chevrolet đưa ông đi chơi Sài Gòn, Đà Lạt, Vũng Tàu một chuyến gọi là “dối già”.
 
Tại Vũng Tàu, một buổi chiều, sau khi tắm biển, ông Trạch trở lên khách sạn và thấy ớn lạnh trong người, rồi sốt cả đêm. Cậu Ba Huy vội lái xe đưa ông về Sài Gòn, nhưng đã không còn kịp, ông tắt thở trên đường đến bệnh viện, thọ 71 tuổi. Đám tang của ông cũng lại là một sự kiện lớn ở Bạc Liêu và cả Nam Kỳ. Tang lễ kéo dài đến 7 ngày với tất cả những nghi thức rườm rà tốn kém nhất mà người ta có thể nghĩ ra. Hàng chục ngàn người đã đi theo xe tang từ Nhà Lớn về xã Cái Dầy chôn cất ông.
 
Từ một đứa trẻ chăn trâu với hai bàn tay trắng, một chút may mắn và ý chí làm giàu đã đưa ông Trần Trinh Trạch tới tột đỉnh giàu sang, đến khi nằm xuống vẫn là một trong những người giàu nhất Nam Kỳ. Thế nhưng, ông không thể ngờ rằng, cậu con trai mà ông đặt nhiều kỳ vọng và trao cho cả sản nghiệp là Ba Huy sau đó đã tàn phá núi gia sản với tốc độ còn nhanh hơn người cha Hội đồng Trạch trước đó gầy dựng nên. Để đến khi Công tử Bạc Liêu nằm xuống thì núi tài sản không lồ đã vơi đi gần hết. Để rồi đến đời con cháu của Công tử Bạc Liêu, lại quay trở lại sống nghèo khổ như cái thời ông Trạch đi chăn trâu cho người!
 
Bấy giờ, có nhà báo đã sáng tác bài vè ca tụng Trần Trinh Trạch, được đăng trên báo ở Sài Gòn như sau:
 
       “Đất nhờ người nổi tiếng
       Người nhờ đức nên danh
       Mừng ông Hội đồng
       Tánh thánh thông minh
       Tư trời tài trí
       Lúc tuổi trẻ ra làm thơ ký
       Nơi pháp đình pháp lý làu thông
       Đến thời kỳ quản hạt hội đồng
       Ra tranh cử một thời luôn ba khóa
       Mười hai năm nghị trường ngôn luận khá
       Chức hội đồng tư vấn cũng trao ngay
       Chuyện lợi dân ích quốc chẳng bao ngày
       Bội tinh thưởng Ngũ đẳng tứ tam liên tiếp...”.
 
 Thanh Thủy. 
 
       Con trai Công tử Bạc Liêu              Trần Trinh Đức kể chuyện!

Con công tử Bạc Liêu nói về siêu đám cưới

Chủ nhật, 18/03/2012 06:37

Xahoi - Trong suốt 300 năm khai mở vùng đất Nam bộ, ai cũng thừa nhận Công tử Bạc Liêu Trần Trinh Huy là tay ăn chơi nổi tiếng hơn cả với những giai thoại để đời như đốt tiền làm đuốc, mua máy bay đi thăm ruộng, đánh 1 cây bài 30 ngàn đồng Đông Dương...


Nhìn bà Diệu Hiền tính mượn máy bay Bầu Đức để rước dâu, hay đại gia Hà Tĩnh tặng nhà trăm tỉ, con trai công tử Bạc Liêu nói: "Nó giống hình ảnh ông hội đồng Trạch (ông nội của Ba Đức) làm đám rước “khủng” khi con trai là Trần Trinh Huy từ Pháp trở về, rồi giao hết sản nghiệp cho đứa con cưng ấy, để Trần Trinh Huy tha hồ đập phá đến tan tành sản nghiệp..."
Trong suốt 300 năm khai mở vùng đất Nam bộ, ai cũng thừa nhận Công tử Bạc Liêu Trần Trinh Huy là tay ăn chơi nổi tiếng hơn cả với những giai thoại để đời như đốt tiền làm đuốc, mua máy bay đi thăm ruộng, đánh 1 cây bài 30 ngàn đồng Đông Dương... Ông ăn chơi tới nỗi hàng trăm ngàn hecta ruộng của cha để lại cứ lần lượt không cánh mà bay. Để đến đời con của Công tử Bạc Liêu phải rơi vào nghèo khổ, sống bằng nghề chạy xe ôm.
Thế nhưng, nếu Công tử Bạc Liêu sống dậy, ắt phải ngã mũ chào thua những kẻ hậu sinh ở đất Bạc Liêu với những ván cờ tiền tỉ, đám cưới siêu xe hay tặng nhà trăm tỉ của những đại gia mới nổi. Đến cả con trai Công tử Bạc Liêu, ông Trần Trinh Đức, cũng không khỏi ngỡ ngàng trước những thú chơi "siêu ngông" của các đại thiếu gia đất miền Tây.
Ba Đức bên ngôi nhà của Công tử Bạc Liêu ngày trước, nay là Khách sạn Công Tử Bạc Liêu
Thích đi máy bay thì bỏ tiền ra mua, chứ không mượn
Hiện ở xứ Bạc Liêu chỉ còn một người con duy nhất của Công tử Bạc Liêu, đó là Trần Trinh Đức, còn gọi là Ba Đức, năm nay 65 tuổi. Cũng giống như cha, khi lớn lên Ba Đức cũng ăn chơi phóng túng, để rồi khi gia sản của gia tộc Trần Trinh tiêu tan hết, ông phải sống nghèo khổ bằng nghề chạy xe ôm ở TP.HCM.
Năm 2010, Ba Đức về Bạc Liêu dự giỗ cha là Công tử Bạc Liêu Trần Trinh Huy được Công ty Du lịch Bạc Liêu tổ chức trong ngôi nhà của Công tử Bạc Liêu ngày trước. Ba Đức gặp một chủ doanh nghiệp thành đạt và có lời khuyên ông nên trở về quê hương.
Ba Đức cùng vợ con rời TPHCM trở về Bạc Liêu nhưng ông không sống trong ngôi biệt thự của Công tử Bạc Liêu ngày trước (vì nó đã bị “quốc hữu hóa” từ trước ngày miền Nam giải phóng), mà tá túc trong căn hộ tập thể trong hẻm sâu để sống trong khi chờ đợi “xin nhà” và tìm công ăn việc làm.
Gần đây, Ba Đức đã được một doanh nghiệp bố trí làm quản lý, hướng dẫn du khách tham quan và được trả lương. Ba Đức đang có ý tưởng xây phủ thờ và nơi trưng bày về Công tử Bạc Liêu, vừa phục vụ du lịch, vừa làm nơi sinh sống của gia đình Ba Đức.
Ba Đức cũng từng mê bài bạc giống như cha mình, nhưng nay đã khánh kiệt, ông cũng từ giã luôn bài bạc. Thế nhưng, Ba Đức vẫn giữ thói quen đánh cờ tướng, thỉnh thoảng ông lại ngồi đánh cờ với bạn bè, chỉ là cho vui thôi. Ông chơi cờ khá hay, mà nhậu thì cũng “cứng cựa” dù ông không còn trẻ.
Nói về những ván cờ bạc tỉ của các “quan” giao thông ở Sóc Trăng, Ba Đức nói: “So với cha tôi ngày xưa, mấy ổng bây giờ đánh bạc (bằng hình thức chơi cờ) còn dữ hơn. Hồi đó cha tôi đặt cây bài cao nhất là khoảng 1,5 tỉ tiền bây giờ, còn mấy ổng dám chơi mỗi ván bài 5 tỉ”.
“Nhưng mà hồi xưa tiền bạc cha tôi chơi cờ là minh bạch, rõ ràng. Đó là tiền ông nội tôi để lại, cha tôi tiêu xài vô độ nên tụi tôi mới nghèo như ngày nay. Còn bây giờ, mấy ổng lấy đâu ra tiền mà cờ bạc ăn thua còn lớn hơn cha tôi thời trước!”, Ba Đức nói.
Theo ông Ba Đức, ngày xưa Công tử Bạc Liêu chỉ thi thoảng mới vào sòng bạc, đánh vài ba cây bài cho ra hồn, ăn thua gì cũng nghỉ để đi chơi chuyện khác. Còn các “kỳ thủ” ở Sóc Trăng ngày nay quanh năm suốt tháng vùi đầu vào bàn cờ để tiền tỉ tự hành xác.
Với nữa, ngày trước Công tử Bạc Liêu ăn thua gì cũng vui vẻ, chung tiền sòng phẳng, đầy đủ, chứ không “được làm vua, thua làm giặc” như những con bạc hậu sinh ở vùng đất Bạc Liêu ngày nay!
Gần đây trên tỉnh Hậu Giang (địa phận đất Bạc Liêu xưa), mới “xuất đầu lộ diện” một “đại gia” có cách chơi na ná giống Công tử Bạc Liêu ngày trước, mà là “Công tử Bạc Liêu tóc dài”.
Kiểu chơi “không đụng hàng” của bà Diệu Hiền (Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Thủy sản Bình An) như làm đám cưới “khủng” cho con mình với dàn “siêu xe”, định mượn cả máy bay của Bầu Dức để đón dâu... khiến Ba Đức cũng phải nể phục.
Công tử Bạc Liêu ngày xưa không bao giờ mượn ai thứ gì, thích đi máy bay thì bỏ tiền ra mua, chứ không như bà Diệu Hiền tính chuyện mượn máy bay bầu Đức, Ba Đức kể.
Nhắc về chuyện “đại gia” ở Hà Tĩnh dám bỏ ra mấy chục tỉ để làm đám cưới cho con, còn tặng nhà 130 tỉ đồng. Ông Ba Đức nói, sao nó giống hình ảnh ông hội đồng Trạch (ông nội của Ba Đức) làm đám rước “khủng” khi con trai là Trần Trinh Huy từ Pháp trở về, rồi giao hết sản nghiệp cho đứa con cưng ấy, để Trần Trinh Huy tha hồ đập phá đến tan tành sản nghiệp...
Con trai công tử Bạc Liêu cũng choáng
Khoảng 70 năm sau cái ngày Công tử Bạc Liêu đánh cây bài “khủng” trị giá 30 ngàn đồng Đông Dương, các hậu duệ ở Bạc Liêu còn dám chơi trội hơn bậc tiền bối, khi liên tục đánh những ván cờ bạc tỉ, trong đó có ván cờ ăn thua 5 tỉ đồng.
Sau khi cơ quan công an, công bố kết luận điều tra đã khiến dư luận bị choáng với số tiền ăn thua của các quan Sóc Trăng lên đến gần 40 tỉ đồng.
Dư luận đặt câu hỏi: các “quan” giao thông này lấy đâu ra tiền mà chơi mỗi ván cờ ăn thua tiền tỉ. Và cứ đánh cờ ăn thua tiền tỉ như thế, các ông lấy đâu ra thời gian, tâm trí để làm việc, để hoàn thành “trọng trách”?
Còn Công tử Bạc Liêu tên thật là Trần Trinh Huy, còn gọi là Ba Huy. Được sinh ra trên “đống vàng” của cụ thân sinh để lại là ông hội đồng Trần Trinh Trạch. Ba Huy thỏa sức ăn chơi, đến cả dân chơi Nam Kỳ cũng phải bái phục.
Cứ Vua Bảo Đại có gì là Ba Huy có ấy, kể cả xe hơi đời mới, máy bay. Giai thoại “đốt tiền nấu chè đậu xanh” chính là giai thoại bất hủ của “công tử Bạc Liêu”.
Sẵn tiền, Ba Huy càng ăn chơi bạo hơn, cờ bạc không tiếc tay. Bạo lắm lúc bấy giờ Ba Huy cũng mới đặt tới 1 cây bài “khủng” lên đến 30.000 đồng Đông Dương (thời giá bây giờ khoảng 1,5 tỉ đồng) để lấy lòng người đẹp gốc Trà Vinh.
Khi Ba Huy đặt xấp tiền tất cả con bạc và người tài phán đều phải sững sờ không dám quyết định mà phải báo lại cho chủ sòng bạc.
Ông chủ sòng bạc, sau một hồi đắn đo, mới quyết định chấp nhận cây bài của Ba Huy. Bài giở lên, Ba Huy thua 30.000 đồng, nhưng ông vẫn bình thản đứng dậy mời cô Ba Trà qua nhà hàng dùng bữa chiều.

Thứ Tư, 20 tháng 11, 2013

CHUYỆN BÌNH THƯỜNG


image

Tôi có một ông bạn hiện ở Sài Gòn, vùng Tân Định. Chúng tôi thường liên lạc với nhau bằng email, dĩ nhiên là những trao đổi đã được " cân nhắc " kỹ để tránh " đụng chạm phiền phức ".

Gần đây, tôi gởi ông ta tấm hình nầy, lượm trên internet :

image

Và hỏi ổng nghĩ sao ? Ổng trả lời :
- Ồ ! …Khoá xe vào chân để yên tâm ngủ trưa cho … ngon lành là chuyện bình thường ở xứ nầy, đâu có gì lạ ! Bồ coi, như tôi bây giờ, trên xe đạp lúc nào cũng có ba ( 3 ) cái khoá : một cái để khoá bánh trước vô sườn xe, một cái để khoá bánh sau vô sườn xe, còn cái thứ ba là để khoá sườn xe vô cột điện. Vậy là an toàn ! Không làm vậy, nghĩa là chỉ khoá một bánh xe vô cột điện là chúng nó tháo lấy bánh xe còn lại, có khi lấy luôn cái sườn xe nữa ! Chuyện bình thường mà bồ ! Có gan, bồ về đây chơi sẽ thấy toàn là chuyện bình thường hết !

image

Ở cuối email, ổng viết một câu làm tôi thật xúc động :
- Chỉ có bọn nầy, vì sống quen trong cái " môi trường bình thường " đó, là có thể đã trở thành … bất bình thường thôi ! Mình biến thành " bất bình thường " mà mình không biết ! Đó, cũng là " chuyện bình thường " , bồ à !

Đọc đến đó, tôi nghe thương ông bạn của tôi vô cùng : ổng đã nén cái đau của ổng để khỏi thốt ra một lời than cho thân phận !
Thời gian sau, ổng gởi tôi một tấm hình trong email ổng viết :
- Tấm hình nầy chụp ở Ấn Độ . Người chủ xe đạp cởi đôi dép da để vào chùa lạy Phật , sợ mất dép nên … khoá đôi dép vào bánh xe đạp ! Đó là chuyện bình thường ở Ấn Độ. Nếu là ở xứ mình, làm như vậy là " bất bình thường ", bởi vì chuyện bình thường ở đây là khi thằng cha đó lạy Phật xong bước ra sẽ không còn thấy xe đạp và đôi dép da nữa !


Rồi ổng kết : " Bồ thấy không ? Chuyện bình thường ở mỗi xứ mỗi khác ! Ở xứ mình cái khác đó rất … độc đáo cho nên nhiều khách du lịch, sau khi biết Việt Nam, đã nói Việt Nam không giống ai hết !


Đây là hình ổng gởi :

image

Ông bạn tôi " khơi " chuyện bình thường làm tôi nhớ lại những hình ảnh lâu nay tôi thấy trên internet mà vẫn tự hỏi : " Sao có thể như vậy được ? ". Thì ra ở quê hương tôi " Nó đã như vậy được " nên mới gọi là " Chuyện bình thường " !


image

Đây : hãy coi Sài Gòn cứ sau cơn mưa " hơi lớn hơi lâu " là ngập lụt . Mà loại " mưa hơi lớn hơi lâu " tới mùa là … có mặt " liền tù tỳ ", nghĩa là thành phố cứ nay ngập mai lụt dài dài .


image

Vậy mà chẳng thấy dân chúng đi biểu tình đòi hỏi chánh quyền phải " khai thông " cống rãnh ! Rối thì cứ tự nhiên lội nước đi sanh hoạt, đem lưới ra lưới cá giữa lòng đường y như ngoài sông rạch, còn trên đầu vẫn có biểu ngữ " Có nước sạch là có sức khoẻ ", đám cưới vẫn rước dâu bằng xe ba bánh, có ướt chút chút cũng không sao – ngày lành tháng tốt mà ! - Riết rồi trở thành " Chuyện bình thường ", chẳng có gì phải bận tâm hết !

Tiểu Tử

Thứ Tư, 30 tháng 10, 2013

VỀ " n BÀI THƠ NGẮN "

Nhà thơ Đinh Tấn Phước thăm chùa Thiên Ân , Quảng Ngãi hè 2013.

GS. Trường Lưu *

... Qua " n Bài Thơ Ngắn " của Đinh Tấn Phước (Nxb Văn Học, 2012) , ta bắt gặp một kiểu cấu trúc tân kỳ mang tính thể nghiệm, và tiếp xúc một tâm hồn thơ phóng khoáng : thoát ly mọi ràng buộc của cảm xúc sáo mòn trong một khung cảnh chật hẹp. Tác giả vừa làm nghệ thuật ngôn từ trong những bài thơ ngắn đến mức vượt giới hạn cô đúc, vừa phi lộ: "nội dung có thể nằmhoặckhông ở những câu chữ". Không hẳn tác giả đưa triết lý toán vào thơ như có người đã cảm nhận, song nếu không có toán học trong con người thi sĩ Đinh Tấn Phước thì vị tất đã xuất hiện " n Bài Thơ Ngắn "!
Thơ vốn không phải bao giờ cũng biểu hiện cái cụ thể. Cái không cụ thể trong tình ý sâu xa ở đây, gắn với ý niệm ngắn của bài thơ, câu thơ, lặn sâu vào những câu chữ tưởng chừng mông lung và hư ảo, tạo nên hình tượng và dáng vẻ thơ độc đáo. Phong cách thơ Đinh Tấn Phước bắt đầu từ đấy.
Những cái có vẻ mới và lạ trong " n Bài Thơ Ngắn ", tuy không ngoại lệ song cũng không là thông lệ. Thơ là " lĩnh vực của vô cùng" cho mọi ý tưởng sáng tạo. Trong thời đại văn minh trí tuệ như hiện nay, thơ càng tiến xa vào nhiều vùng tìm tòi, khám phá. Đi trong thời đại ấy, Đinh Tấn Phước từ " Chạm Bóng " (Nxb Văn học, 2009) đến " n Bài Thơ Ngắn " đã góp tiếng nói có phong vị và hương sắc riêng vào nền thơ Việt Nam.


(*): Nguyên Viện trưởng Viện Văn hoá

Chủ Nhật, 27 tháng 10, 2013

7 BÀI HỌC CỦA ĐẠT LAI LẠT MA



Dat La
Đọc để suy ngẫm
Học mãi vẫn chưa thuộc!
Học làm người là việc học suốt đời chẳng thể nào tốt nghiệp được!
Thứ nhất, “học nhận lỗi”.
Con người thường không chịu nhận lỗi lầm về mình, tất cả mọi lỗi lầm đều đổ cho người khác, cho rằng bản thân mình mới đúng, thật ra không biết nhận lỗi chính là một lỗi lầm lớn.
Thứ hai, “học nhu hòa”.
Răng người ta rất cứng, lưỡi người ta rất mềm, đi hết cuộc đời răng người ta lại rụng hết, nhưng lưỡi thì vẫn còn nguyên, cho nên cần phải học mềm mỏng, nhu hòa thì đời con người ta mới có thể tồn tại lâu dài được. Tâm nhu hòa là một tiến bộ lớn trong việc tu tập.
DSC08962
Thứ ba, ” học nhẫn nhục”.
Thế gian này nếu nhẫn được một chút thì sóng yên bể lặng, lùi một bước biển rộng trời cao. Nhẫn, vạn sự được tiêu trừ. Nhẫn chính là biết xử sự, biết hóa giải, dùng trí tuệ và năng lực làm cho chuyện lớn hóa thành nhỏ, chuyện nhỏ hóa thành không.
Thứ tư, “học thấu hiểu”.
Không thấu hiểu nhau sẽ nảy sinh những thị phi, tranh chấp, hiểu lầm. Mọi người nên thấu hiểu thông cảm lẫn nhau, để giúp đỡ lẫn nhau. Không thông cảm lẫn nhau làm sao có thể hòa bình được?
cropped-419bc32d028801lv.gif
Thứ năm, “học buông bỏ”.
Cuộc đời như một chiếc vali, lúc cần thì xách lên, không cần dùng nữa thì đặt nó xuống, lúc cần đặt xuống thì lại không đặt xuống, giống như kéo một túi hành lý nặng nề, không tự tại một chút nào cả. Năm tháng cuộc đời có hạn, nhận lỗi, tôn trọng, bao dung, mới làm cho người ta chấp nhận mình, biết buông bỏ thì mới tự tại được!
Thứ sáu, “học cảm động”.
Nhìn thấy ưu điểm của người khác chúng ta nên hoan hỷ, nhìn thấy điều không may của người khác nên cảm động. Cảm động là tâm thương yêu, tâm Bồ tát, tâm Bồ đề; trong cuộc đời mấy mươi năm của tôi, có rất nhiều câu chuyện, nhiều lời nói, làm tôi cảm động, cho nên tôi cũng rất nỗ lực tìm cách làm cho người khác cảm động.
avail.dogo argentino puppies 10days
Thứ bảy, “học sinh tồn”.
Để sinh tồn, chúng ta phải duy trì bảo vệ thân thể khỏe mạnh; thân thể khỏe mạnh không những có lợi cho bản thân, mà còn làm cho gia đình, bạn bè yên tâm, cho nên đó cũng là hành vi hiếu đễ với người thân.( Đạt Lai Lạt Ma)

Thứ Bảy, 19 tháng 10, 2013

ẢNH TORONTO ISLAND , CANADA 20/9/2013.

HÃY BIẾT QUÝ TRỌNG TỪNG PHÚT GIÂY MÀ BẠN CÓ.


 Có một ngân hàng, mỗi buổi sáng, cung cấp vào tài khoản của bạn 86.400 USD.

Số dư trong tài khoản không được phép chuyển từ ngày này qua ngày khác.

Mỗi buổi chiều, ngân hàng sẽ hủy bỏ hết số dư... còn lại mà bạn đã không dùng hết trong ngày.

Bạn sẽ phải làm gì ? Sử dụng hết số tiền đó, dĩ nhiên !
Mỗi người trong chúng ta đều có một ngân hàng như vậy.


Tên ngân hàng là THỜI GIAN.


Mỗi buổi sáng, ngân hàng này cung cấp cho bạn 86.400 giây.
Vào mỗi buổi tối, ngân hàng sẽ xóa bỏ, coi như bạn mất, thời gian mà bạn không đầu tư được vào các mục đích tốt.
Ngân hàng không cho phép bạn được để lại số dư trong tài khoản.
Cũng không cho phép bạn bội chi.

Mỗi ngày, ngân hàng lại mở một tài khoản mới cho bạn.
Mỗi tối nó lại hủy hết những gì còn lại trong ngày.
Nếu bạn không dùng được hết thời gian mà bạn có trong ngày, người bị mất chính là bạn.
Không có chuyện quay lại ngày hôm qua.
Không có chuyện tiêu trước cho “ngày mai”
Bạn phải sống bằng những gì bạn có trong tài khoản ngày hôm nay.
Hãy đầu tư vào đấy bằng cách nào đó,
để bạn có thể nhận được nhiều sức khỏe, hạnh phúc, và thành công nhất !

Đồng hồ vẫn đang chạy. Hãy cố thực hiện thật nhiều trong ngày hôm nay.

Để biết được giá trị của MỘT NĂM,
hãy hỏi một học sinh bị ở lại một lớp.

Để biết được giá trị của MỘT THÁNG,
hãy hỏi một người mẹ sinh con thiếu tháng.

Để biết được giá trị của MỘT TUẦN,
hãy hỏi biên tập viên của một tuần báo.

Để biết được giá trị của MỘT GIỜ,
hãy hỏi những người yêu nhau đang mong chờ được gặp nhau.

Để biết được giá trị của MỘT PHÚT,
hãy hỏi một người bị lỡ chuyến tàu.

Để biết được giá trị của MỘT GIÂY,
hãy hỏi một người vừa thoát khỏi một tai nạn.

Để biết được giá trị của MỘT PHẦN NGÀN GIÂY,
hãy hỏi người vừa nhận được huy chương bạc trong kỳ thi Olympic.

Hãy quý trọng từng giây phút mà bạn có !
Và hãy nên quý thời gian hơn nữa bởi vì bạn đang chia sẻ thời gian đó với ai đấy thật đặc biệt đối với bạn, đủ đặc biệt để có thể chia sẻ thời gian của bạn.

Và hãy nhớ rằng thời gian chẳng chờ đợi ai cả.
Ngày hôm qua đã là lịch sử. Ngày mai là một bí ẩn.
Hôm nay là quà tặng. Cũng vì vậy mà nó được gọi là PRESENT !
(có nghĩa là HIỆN TẠI, mà cũng có nghĩa là QUÀ TẶNG ).-ST

Chủ Nhật, 6 tháng 10, 2013

GIA ĐÌNH LÀ GÌ ?



...trích đoạn
Người Mỹ đã dùng danh từ FAMILY trong khi người Việt chúng ta gọi là GIA ĐÌNH.
Mời bạn đọc một mẫu chuyện dưới đây để tìm hiểu giá trị của Family như thế nào nhé.
FAMILY là gì?

Tôi va phải một người lạ trên phố khi người này đi qua. “Ồ xin lỗi”, tôi nói.
Người kia trả lời: “Cũng xin thứ lỗi cho tôi, tôi đã không nhìn cô”. Chúng tôi rất lịch sự với nhau.
Nhưng ở nhà thì mọi chuyện lại khác. Tối nọ, lúc tôi đang nấu bếp thì cậu con trai đến đứng sau lưng. Tôi quay người và đụng vào thằng bé làm nó ngã chúi xuống sàn nhà.”Tránh ra chỗ khác”- tôi cau mày nói. Con trai tôi bước đi, trái tim bé nhỏ của nó vỡ tan. Tôi đã không nhận ra là mình đã quá nóng nảy

Khi đã lên giường, tôi nghe một giọng nói thì thầm: “Khi đối xử với người lạ con rất lịch sự, nhưng với con mình con đã không làm như vậy. Hãy đến tìm trên sàn nhà bếp, có những bông hoa đang nằm ở cửa. Đó là những bông hoa mà con trai con đã mang đến cho con. Tự nó hái lấy những bông hoa này: nào hoa hồng, màu vàng và cả màu xanh. Nó đã yên lặng đứng đó để mang lại cho con điều ngạc nhiên, còn con thì không bao giờ thấy những giọt nước mắt đã chảy đẫm lên trái tim bé nhỏ của nó”.
Lúc này thì tôi bật khóc. Tôi lặng lẽ đến bên giường con trai và quì xuống: “Dậy đi, con trai bé nhỏ, dậy đi. Có phải những bông hoa này con hái cho mẹ không?”. Thằng bé mỉm cười: “Con tìm thấy chúng ở trên cây kia. Con hái cho mẹ vì chúng đẹp như mẹ. Con biết là mẹ thích lắm, đặc biệt là bông hoa màu xanh”.
Thế bạn có biết từ family có nghĩa là gì không?
FAMILY = Father And Mother, I Love You
(Nguồn: sưu tầm trên internet)
Bạn có cảm động không khi đọc xong mẫu chuyện nói trên? Chắc hẵn là phải có rồi. Tôi nghĩ thế!
Mời bạn đọc thêm một câu chuyện khá cảm động khác dưới đây do một người bạn chuyển đến người viết:
Hãy đọc và suy ngẫm
(Đây là câu chuyện có thật)
Một người đàn ông, trong lúc đang chùi cho láng chiếc xe hơi của anh ta, đứa con trai 4 tuổi của anh ta nhặt một hòn đá và rạch vào bên hông xe.Trong cơn tức giận, anh ta chụp lấy tay đứa con trai và đánh vào tay nó nhiều lần mà không nhận ra rằng anh ta đang đánh bằng cái mỏ lếtTại bệnh viện, đứa bé mất hết các ngón tay vì xương thịt dập nát. Khi đứa trẻ thấy bố nó... Với đôi mắt đau buồn, nó hỏi: “Bố ơi các ngón tay con đâu rồi?”. Anh ta rất đau lòng, không nói nên lời và trở lại bên xe, đá vào chiếc xe nhiều lần.


Suy sụp bởi hành động vô ý thức của mình...., ngồi trước chiếc xe hơi, anh ta nhìn vào vết xước trên hông xe..... thằng bé đã viết: “Con Yêu Bố, bố ơi!”. Ngày hôm sau, người đàn ông tự tử...
Giận dữ và yêu thương không có giới hạn, hãy chọn cái thứ hai.YÊU THƯƠNG để có một cuộc sống xinh tươi và đẹp đẽ.
Đồ vật sinh ra là để SỬ DỤNG và con người sinh ra là để YÊU THƯƠNG....
Vấn nạn của thế giới hôm nay lại là.... Con người bị SỬ DỤNG còn đồ vật thì được YÊU THƯƠNG !!!
Sương Lam